Zielona transformacja to jeden z najważniejszych procesów gospodarczych i społecznych XXI w. Jej głównym celem jest odejście od paliw kopalnych na rzecz ekologicznych, niskoemisyjnych źródeł energii, które ograniczają zanieczyszczenie środowiska i poprawiają jakość życia mieszkańców. Polska jako kraj w dużym stopniu oparty na węglu, stoi przed ogromnym wyzwaniem. Jednak dynamiczny rozwój fotowoltaiki i energetyki wiatrowej w ostatnich latach pokazuje, że zmiany są możliwe. Pomagają w tym programy wsparcia takie jak „Mój Prąd”, „Czyste Powietrze” czy programy z realizowane z Funduszy Europejskich zachęcające mieszkańców do inwestowania w OZE i poprawy efektywności energetycznej.
Zielona transformacja to nie tylko konieczność wynikająca z kryzysu klimatycznego, ale także szansa na nowoczesną, innowacyjną gospodarkę. Rozwój odnawialnych źródeł energii stanowi fundament tej zmiany, która – choć wymagająca – jest nieunikniona i kluczowa dla przyszłych pokoleń.
Korzyści zielonej transformacji
Transformacja energetyczna przynosi wiele korzyści:
- Ochrona środowiska – redukcja emisji i poprawa jakości powietrza
- Bezpieczeństwo energetyczne – mniejsze uzależnienie od importu surowców
- Rozwój gospodarczy – nowe miejsc pracy w sektorze zielonych technologii
Rola odnawialnych źródeł energii (OZE)
OZE stanowią podstawę zielonej transformacji. W przeciwieństwie do paliw kopalnych, są one niewyczerpalne i znacznie mniej szkodliwe dla środowiska.
Do najważniejszych źródeł należą:
- Energia słoneczna – wykorzystująca promieniowanie słoneczne dzięki panelom fotowoltaicznym
- Energia wiatrowa – produkowana przez turbiny wiatrowe na lądzie i morzu
- Energia wodna – pozyskiwana z ruchu wody w rzekach i zbiornikach
- Biomasa i gaz – powstające z odpadów organicznych.
Zielona transformacja w Gminie Psary
W dobie rosnących wyzwań klimatycznych oraz potrzeby zwiększania niezależności energetycznej, Gmina Psary konsekwentnie realizuje strategię zielonej transformacji. Samorząd stawia nie tylko na modernizację infrastruktury publicznej, ale także wspiera mieszkańców w przejściu na ekologiczne źródła energii. Ze środków własnych udzielane są dotacje do wymiany „kopciucha” na pompę ciepła czy kocioł na pellet. Ważnym elementem działań są również spotkania mieszkańców z ekodoradcą oraz pracownikami Punktu Konsultacyjnego Programu „Czyste Powietrze” organizowane w celu wsparcia mieszkańców w pozyskaniu dofinansowania przy wymianie źródeł ciepła i wyborze odpowiednich rozwiązań energetycznych.
Działania te stanowią praktykę zaczerpniętą z projektów związanych z transformację energetyczną, gdzie kluczową rolę odgrywa edukacja ekologiczna, bezpośrednie doradztwo oraz angażowanie społeczności lokalnej w proces zmian. Dzięki temu mieszkańcy mogą łatwiej podejmować świadome decyzje dotyczące efektywności energetycznej swoich domów i ograniczania emisji zanieczyszczeń.
Pierwszy projekt dotyczący odnawialnych źródeł energii, który obejmował dofinansowania dla mieszkańców Gminy Psary zrealizowano w roku 2019. Zainstalowano wówczas na 5 nieruchomościach instalacje fotowoltaiczne, na 18 kolektory słoneczne a w 10 budynkach wymieniono piece węglowe na biomasę.
W następnych latach zrealizowano kolejne projekty, dzięki którym łącznie zainstalowano 129 instalacji fotowoltaicznych, 61 kolektorów słonecznych, 6 pomp do ciepłej wody użytkowej oraz 25 pomp ciepła do centralnego ogrzewania i c.w.u oraz 1 pompę gruntową.
Obecnie realizowany jest projekt „Budowa instalacji odnawialnych źródeł energii
w podregionie sosnowieckim – Gmina Psary” dofinansowany z Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji w ramach FESL 2021-2028. Do końca października 2026 r. na 22 budynkach mieszkalnych zostaną zamontowane następujące
instalacje :
- 12 zestawów: instalacja fotowoltaiczna z magazynem energii i pompą ciepła
- 1 zestaw: instalacja fotowoltaiczna z pompą ciepła c.o. wraz z c.w.u,
- 2 zestawy: instalacja fotowoltaiczna z magazynem energii,
- 4 pompy ciepła c.o. wraz z c.w.u,
- 3 zestawy: panele fotowoltaiczne.
Dzięki tym działaniom gmina staje się coraz bardziej przyjazna dla środowiska, poprawia się jakość powietrza, zapewniając mieszkańcom wyższy komfort życia. Gmina staje się bardziej nowoczesna i niezależna energetycznie.
Artykuł powstał w ramach projektu „Budowa instalacji odnawialnych źródeł energii w podregionie sosnowieckim – Gmina Psary”
